Zorgplicht ook voor mij van kracht?

Geplaatst op: 20-11-2014

In de Woningwet is in artikel 1a lid 2 de algemene zorgplicht opgenomen. Dit artikel bepaalt kort gezegd dat een ieder die een bouwwerk bouwt, gebruikt, laat gebruiken of sloopt er voor zorg dient te dragen (voor zover dat in diens vermogen ligt), dat als gevolg van dat bouwen, gebruik of slopen geen gevaar voor de gezondheid of veiligheid ontstaat dan wel voortduurt.

De overheid heeft zich gerealiseerd dat de Woningwet de verantwoordelijkheden voor de wijze van bouwen en vervolgens het behouden van bouwwerken in zekere zin aan de gemeenten had toebedeeld.Dat is onwenselijk geacht. De wetgever heeft getracht dat te repareren door het opnemen van de zorgplicht in artikel 1a Woningwet. Door deze bepaling heeft de wetgever willen duidelijk maken dat de eigenaar te allen tijde de eerst verantwoordelijke is.

De overheid heeft in de regelgeving, met name het Bouwbesluit 2012, minimale wettelijke vereisten vastgelegd waaraan gebouwen moeten voldoen. Die eisen zijn uitsluitend gericht op tijdige en veilige ontvluchting van aanwezige personen en op het voorkomen van branduitbreiding naar de buren. Veel gebouweigenaren en -beheerders denken dat, als zij aan die wettelijke eisen voldoen, ze automatisch een brandveilig gebouw hebben, maar dat is niet waar. Extra preventieve maatregelen voor bijvoorbeeld snelle detectie, brandbeheersing en dus behoud van het gebouw en bedrijfscontinuïteit, zijn geen zaak voor de overheid, maar voor de ondernemer.

Veel bedrijven en organisaties kiezen (vaak onbewust of uit onwetendheid) voor uitsluitend het wettelijk minimum. Zonder een gedegen op het bedrijf gerichte risicoanalyse en een eigen visie op brandveiligheid.

Een bijkomend probleem is dat gebouwbranden in stedelijk gebied steeds vaker een grote impact hebben op de omgeving. Vaak moeten andere gebouwen worden ontruimd, wegen afgezet, het openbaar vervoer omgeleid of raakt vitale infrastructuur ontwricht. Bovendien leveren grote branden vaak ook gevaar op voor het milieu en de volksgezondheid, want bij elke brand komen schadelijke stoffen vrij. Met al deze effecten wordt in de regelgeving geen rekening gehouden.

Dat investeren in extra brandveiligheid bovenop het wettelijk minimumniveau weggegooid geld is omdat de verzekeraar toch wel de schade vergoedt, is niet juist. Verzekeraars dekken vaak wel de directe brandschade, maar niet altijd de economische gevolgschade van productieverlies en verlies van omzet en van verlies klanten. Niet voor niets gaat een groot deel van de door brand getroffen bedrijven binnen twee jaar failliet.

Bij een calamiteit waar bijvoorbeeld slachtoffers te betreuren zijn, zal de rechter altijd kijken of bovenop de wettelijke vereisten en aanwezige vergunningen, door de eigenaar of gebruiker voldoende is gedaan in het kader van de Zorgplicht. Het volstaat dus niet om alleen maar aan de wettelijke vereisten te voldoen.

BPC heeft ruime ervaring in het bepalen van extra maatregelen en de zorgplicht. Wilt u meer weten, neem dan contact met ons op.